Anthony Browne, çocuk edebiyatının hem yazar hem de çizer olarak yaşayan en önemli isimlerinden biri. Yoğun programına rağmen kendisiyle kısa da olsa oldukça güzel ve verimli bir röportaj gerçekleştirme fırsatı buldum.

Çocukluğunuzda sizi etkileyen kitaplar, yazarlar ve çizerler hangileriydi?

Treasure Island (define Adası), özellikle N.C. Wyeth’in çizimleri nedeniyle; Richmal Crompton’ın Just William hikâyeleri ve Alice’s Adventures in Wonderland.

Sizin için bir çocuk kitabını resimlemek ne anlama geliyor? Görselleriniz çoğu zaman metnin açıkça ifade etmediği şeyleri dile getiriyor. Bu anlamda, çocuk kitaplarında illüstrasyonu metne eşlik eden bir unsur olarak mı görüyorsunuz, yoksa metinle eşit — hatta zaman zaman daha baskın — bir anlatı katmanı olarak mı?

Kesinlikle illüstrasyonun metinle eşit, hatta kimi zaman daha baskın bir anlatı katmanı olduğunu düşünüyorum. Metinde yer alması gerekmeyen pek çok şey illüstrasyonun içinde gizlenebilir. Her izleyici görselleri farklı biçimlerde yorumlayabilir.

Günümüzde çocuk edebiyatı daha steril ve daha pedagojik bir yöne evriliyor gibi görünüyor. Bu dönüşümü nasıl değerlendiriyorsunuz? Sizce bu yaklaşım çocukların hayal gücünü besliyor mu, yoksa onu sınırlandırıyor mu?

Bence onu ciddi biçimde sınırlandırıyor.

Kitaplarınıza bakıldığında, sürreal imgelerle çocuk kitaplarının dili iç içe geçmiş bir dünya hissediliyor; hem çocuklara hem de yetişkinlere hitap eden bir dünya. Bugüne kadar çalışmalarınız hakkında aldığınız en unutulmaz ya da sizi en çok etkileyen geri bildirim neydi?

Bir çocuk bana bir mektup yazmıştı:

“Sevgili Bay Browne,
Büyük ve güçlü olmanıza gerek yok, sadece nereye gittiğinize dikkat edin.”

Bu, Willy the Wimp’te Willy’nin bir sokak lambasına dosdoğru yürümesini gösteren illüstrasyona gönderme yapıyordu!

Bir başka mektupta ise şöyle yazıyordu:
“Willy (şempanze) gerçek bir kişi mi yoksa onu siz mi uydurdunuz?”

Kitaplarınızda goriller, aynalar ve ormanlar gibi tekrar eden imgeler öne çıkıyor. Bu unsurlar bilinçli olarak inşa edilmiş bir “kişisel mitoloji”nin parçası mı, yoksa zaman içinde organik bir görsel dil olarak mı ortaya çıktılar?

Zaman içinde organik bir görsel dil olarak ortaya çıktılar.

Yapay zekânın görsel üretim biçimlerini hızla dönüştürdüğü bir çağda yaşıyoruz. Çocuk kitaplarında illüstrasyonun geleceğini nasıl görüyorsunuz? Bu değişimin çizerin rolünü nasıl etkileyeceğini düşünüyorsunuz?

Bunun son derece ciddi olduğunu ve bugün birçok çizerin kariyerini muhtemelen tehdit ettiğini düşünüyorum.